Tìm hiểu tổng quan về rotuyn lái và dấu hiệu nhận biết hư hỏng rotuyn lái

Rô tuyn lái là một chi tiết quan trọng trên xe ô tô, đây là khớp nối giữa các chi tiết khác trong hệ thống gầm. Rotuyn có nhiều loại cùng với cách hoạt động khác nhau. Bài viết dưới đây, Phụ tùng ô tô MAST sẽ giúp bạn hiểu rõ rotuyn lái là gì ? Các loại rô tuyn thông dụng và dấu hiệu hỏng rô tuyn.

Rô tuyn lái là gì ?

Rô tuyn (Ball Joint) hay rotuyn lái là một khớp cầu, nó liên kết với các hệ thống treo, gầm với hệ thống truyền lực của xe. Rotuyn lái tác động gián tiếp đến việc điều hướng bánh xe thông qua việc điều khiển vô lăng. Rotuyn lái được cấu tạo tương tự như khớp hông của cơ thể, gồm một quả bóng và ổ cắm. Rotuyn giúp cho việc điều khiển xe được dễ dàng, trơn tru và chính xác.

Các loại rotuyn trên xe

Trên một chiếc xe bình thường sẽ sử dụng 3 loại rotuyn: rotuyn lái, rotuyn trụ đứng, rotuyn cân bằng. Mỗi loại sẽ có một kiểu cấu tạo khác nhau và chức năng khác nhau.

Rotuyn lái

Rô tuyn lái hay rotuyn thước lái được chia thành 2 loại: rotuyn lái trong và rotuyn lái ngoài, bộ phận này thuộc cơ cấu của hệ thống lái và hệ thống truyền động trên xe. Được thiết kế một đầu rotuyn gắn vào thước lái (cơ động, có thể xoay tròn), đầu kia sẽ được gắn với rotuyn lái ngoài.

Khi thước lái làm việc, các truyền động sẽ từ thước lái sẽ được truyền tới đầu nối với rotuyn lái trong, sau đó chuyển thành các cử động điều khiển ngỗng moay ơ và truyền động được truyền tới rotuyn lái ngoài.

Cả rotuyn lái trong và rotuyn lái ngoài đều được nối một đầu với moay ơ và bên ngoài chúng được bọc thêm một lớp cao su bảo vệ trục khớp bên trong rotuyn nên chúng có thể hoạt động êm ái và rất linh hoạt.

Cả 2 rotuyn lái trong và ngoài hoạt động độc lập với nhau, những chúng vẫn có sự liên kết chặc chẽ để hệ thống vận hành một cách trơn tru, giúp bánh xe di chuyển một cách dễ dàng hơn khi người điều khiển điều hướng bánh xe.

Nguyên nhân hệ thống lái bị lệch hay bị rơ thường là do rô tuyn lái bị mòn, bị cong rotuyn lái, hoặc do bạc bị mòn và bị biến dạng.

Rotuyn trụ đứng

Rotuyn trụ đứng (hay rotuyn chịu lực) bao gồm rotuyn trụ trên và rotuyn trụ dưới. Chúng đảm nhiệm vai trò liên kết trụ lái với càng chữ A của xe, đồng thời chịu tác động theo chiều dọc của lực bánh xe lên hệ thống treo, giúp cho xe luôn được ổn định, giảm thiểu rung động của xe khi di chuyển.

Rotuyn trụ đứng khi bị hỏng hay bị rơ sẽ khiến cho xe bị rung giật, hệ thống gầm phát ra những tiếng ồn khó chịu và làm lốp xe bị mòn không đều.

Rotuyn cân bằng

Rotuyn cân bằng hay rotuyn thanh giằng thuộc hệ thống gầm trước của xe, bộ phận này có nhiệm vụ giúp cho xe thăng bằng khi đang di chuyển hay khi xe đánh lái trong điều kiện đường gồ ghề, không bằng phẳng.

Rotuyn thanh cân bằng được nối với ngỗng moay ơ nên có cử động rất linh hoạt, khi xe di chuyển, rotuyn này cũng di chuyển theo, giúp cho xe luôn được cân bằng ổn định, tránh hiện tượng bị lật khi vào cua ở tốc độ cao.

Khi di chuyển mà bạn cảm thấy xe bị lắc lư và không được ổn định, thì nguyên nhân chính gây ra là do rotuyn thanh giằng cân bằng đã bị hư hỏng.

5 Dấu hiệu hỏng rotuyn

Là bộ phận quan trọng trên xe, rotuyn phải được thiết kế một cách chính xác và rất tỉ mỉ. Nhưng trong thời gian sử dụng xe, rotuyn sẽ nhanh bị hư hỏng hơn các chi tiết khác, và dưới đây là những dấu hiệu hỏng rotuyn bạn nên biết.

Góc đặt bánh xe

Các khớp của rotuyn thước lái và rotuyn trụ đứng bị hao mòn hoặc bị hư hỏng sẽ làm ảnh hưởng đến góc đặt bánh xe, khiến độ chụm của các bánh xe trước bị sai lệch, gây khó khăn cho việc điều khiển xe.

Lốp xe mòn không đều

Khi góc đặt bánh xe bị sai lệch do ảnh hưởng từ hư hỏng của các rotuyn thì lốp xe cũng sẽ chịu ảnh hưởng. Khi đó, lốp xe sẽ mòn không đều, khiến xe bị chao đảo, ảnh hưởng xấu cho việc lái xe.

Bánh xe bị nghiêng một bên

Khi các rotuyn bị hỏng, sẽ khiến bánh xe bị nghiêng qua một bên và không còn được giữ đúng vị trí đặt so với mặt đường.

Vô lăng bị rung lắc

Rotuyn hỏng sẽ làm cho liên kết giữa các bánh xe trước với vô lăng không còn được liền mạch, mà sẽ xuất hiện độ trễ khi bạn đánh vô lăng. Khi đó, khi điều khiển xe qua các đoạn đường gồ ghề, không bằng phẳng thì vô lăng sẽ bị rung.

Xe bị rung lắc

Khi mà các rotuyn bị hư gần như hoàn toàn, nó sẽ khiến chiếc xe bị rung lắc. Vô lăng có thể bị mất kiểm soát với các bánh xe, bạn sẽ cảm nhận điều này rõ hơn khi xe tăng hoặc giảm tốc độ hay là khi xe vào cua.

Khi nào cần thay rotuyn mới?

Chiếc xe của bạn là tập hợp của rất nhiều các hệ thống, bộ phận và chi tiết khác nhau, tất cả đều được chế tạo một cách chính xác, tỉ mỉ và ăn khớp với nhau, và bộ phận rotuyn lái cũng vậy.

Bộ phận rotuyn lái phải làm việc tối đa mỗi khi chiếc xe vận hành và phải làm việc liên tục nên rất nhanh lão hóa, mòn và dễ hư hỏng.

Khi các bộ phận rotuyn không còn đảm bảo tính chính xác và độ trơn tru sẽ phát ra những âm thanh khó chịu và gây ảnh hưởng xấu đến hệ thống lái, gây mất an toàn khi điều khiển xe ô tô.

Lúc này, bạn cần đưa xe đến garage sửa chữa ô tô chuyên nghiệp để kiểm tra và kịp thời sửa chữa, hoặc thay rotuyn thước lái mới để đảm bảo cho xe hoạt động tốt và an toàn.

Ngoài ra, bạn cần chú ý bảo dưỡng xe ô tô định kỳ, kiểm tra rotuyn lái và hệ thống lái để sớm phát hiện những vấn đề và hạn chế những hư hỏng lớn như: đệm cao su bị mòn, nứt hoặc bị vỡ, khới nối bị rơ, cong rotuyn lái,…

Theo khuyến cáo của các chuyên gia ô tô, thì sau mỗi 1 vạn Km xe nên được kiểm tra tổng thể hệ thống lái, hệ thống treo để bảo dưỡng và kịp thời khắc phục các vấn đề phát sinh nếu có.

Nếu xe bạn đang gặp phải những dấu hiệu hỏng rotuyn như bài viết đề cập ở trên, bạn hay đưa xe đến phụ tùng ô tô MAST, chúng tôi sẽ kiểm tra và chẩn đoán chính xác tình trạng hư hỏng gặp phải và giúp bạn chọn phương án xử lý vấn đề an toàn và hiệu quả nhất.

>> Tìm hiểu thêm: 

Có mấy loại rô tuyn trên ô tô?